Het Anton Pieckmuseum en Voerman museum in Hattem

De aanhoudende en gelukkig ook verwachte miezerregen deze zaterdag waren de reden geen lange afstand te gaan wandelen. In plaats daarvan weer eens een inhaalslag in museumbezoek, dat met de sluiting gedurende de lockdown tegen corona een kwartaal lang niet heeft gekund. In de Gelderse vestingstad Hattem bij Zwolle over de IJssel zijn drie musea. In het Nederlands Bakkerijmuseum ben ik toen de kinderen veel jonger waren een paar maal geweest, de twee andere musea hebben tot vandaag moeten wachten op een bezoekje. Op een stevige wandeltocht, ik was op 23 mei op drie klompenpaden in en rond Hattem, heb ik niet de rust om een (kunst)museum in te duiken.

Anton Pieckmuseum
Anton Pieckmuseum HattemAnton Pieck (19 april 1895 – 24 november 1987) ken je van het gelijknamige plein in De Efteling of het Sprookjesbos dat hij voor het in 1952 geopende attractiepark heeft ontworpen. Je ouders hadden wellicht een Anton Pieckkalender en in een beetje gedateerde boekencollectie is vast een prentenboek of ander boek met Piecks illustraties te vinden. Anton Pieck is ook de ontwerper van het Autotron in Drunen. Hoewel de kunstschilder, graficus, maker van etsen, lithografieën en olieverfschilderen in het Noord-Hollandse Den Helder is geboren en in Overveen is overleden, staat in Hattem sinds 1984 een aan hem gewijd Anton Pieckmuseum.

Werkkamer Anton Pieck in museum HattemZo’n 100 werken hangen tentoongesteld, overdwars kijkend kun je boekruggen bij langs om te matchen met je eigen collectie. Zijn metalen ets machine staat in het souterrain en zijn werkkamer is 1:1 overgebracht naar het museum. Anton Pieck ontmoet tekenaar Menno Balm onder de noemer ‘Bella Italia’ met indrukwekkende tekeningen van binnenplaatsen, overwinningszuilen en stenen trappen in Italiaanse steden. Dit jaar zou Anton Pieck 125 jaar zijn.

De medewerksters van het museum doen goed hun best de RIVM richtlijnen op te volgen. Handen ontsmet voor binnenkomst, routekaarten met instructies door de twee delen van het museum worden na afloop schoongemaakt, zichtvakken voor de kunstwerken en aanwijzingen om even op elkaar te wachten bij het nemen van de trappen. Al met al was ik ruim een half uur weer buiten, groot is het niet, maar in combinatie met een stadswandeling of bezoek aan andere musea een bezoek waard. Ik heb een setje ansichtkaarten van Stichting IJsselhoeven meegekregen om weg te geven aan “mensen die een steuntje in de rug kunnen gebruiken.”

Voerman Museum Hattem
Enkele weken geleden las (beter: bekeek) ik het boek De schilders langs de IJssel. De nieuwsbrief van Museumkaart vestigde de aandacht op de expositie Nieuw Licht met werk van Daniel Douglas, een tweede aanleiding om te gaan kijken in het Voerman Museum.

Put op binnenplaats Voerman museum HattemJan Voerman sr ((Kampen, 25 januari 1857 – Hattem, 25 maart 1941)) was dé IJsselschilder naast maker van stillevens en kundig vastlegger van ambachtslieden en binnensteden. Voerman trouwde op 1 oktober 1889 in Amsterdam met Anna Henriette Gezina Verkade (Anna) Verkade, dochter van Ericus Gerhardus Verkade – oprichter van het bedrijf Verkade in Zaandam – en Eduarda Thalia Koning. Hun in Hattem geboren zoon Jan (1890-1976) werd op 15-jarige leeftijd naar voren geschoven om te gaan tekenen voor de Verkade-albums. Koppel er de typische onderdelen van een streekmuseum (oude munten, opgegraven servies, een schepenkist, monstrans en gezichten op de stad) en je hebt een beeld van de vaste collectie in het museum. Kunst waar tot niet zo heel lang geleden een stadsboerderij was, ‘s zomers het vee graasde op de Hoenwaard en ‘s winters hier op stal stond.

Daniel Douglas - De verleiding van Apple detailGeïnspireerd door een getekende roos van Jan Voerman junior die bij ouders en zelf beide kunstenaars uit Dedemsvaart Wiert en Heather Douglas hing, is hun zoon Daniel Douglas (1984) zich met schilderen gaan bezighouden. Hij studeerde aan kunstacademies in Nederland en Florence. Zijn stijl is grotendeels realistisch. Vanaf 2012 werkt Daniel aan zijn serie New Light, waarin de stijl van de oude meesters wordt gecombineerd met kunstmatig licht van een smartphone of tablet. In het werk is de magische sfeer van het licht goed vervat, of de scene nu in een kerk, bij het aanrecht, tegen een Mondriaan-schilderij of borstvoeding gevend is. Adam en Eva worden verleid door een Apple, de molen De Star in m’n eigen Balkbrug figureert in New Light in Holland (2015) en we konden Ingrid Baas identificeren op het schilderij dat Douglas van de tiener en haar mobiel maakte in de Reestkerk in Oud Avereest.

Daniel Douglas exposeerde eerder al in het Gemeentemuseum Den Haag, Kröller-Müller Museum in Otterlo, Museum de Fundatie in Zwolle, Noord Brabants Museum, Jan Van Der Togt Museum in Amstelveen en Drents Museum in Assen. Op newlightexpo.com kun je tot 10 december 2020 een selectie van de tussen 2012 en 2019 gemaakte schilderwerken bekijken. Met het bij de expositie uitgebrachte boek onder de arm ga ik tevreden terug naar Balkbrug.