Weg uit de waanzin van corona maatregelen aflevering 5

Voor de vijfde maal schrijf ik van me af over zinvolle en zinloze stappen in en uit de COVID-19 crisis. Inconsistenties, tweeslachtige praktijken, maar ook een analyse van de gevreesde ‘coronaspoedwet’. Dinsdagavond besprak ik de hervatting van samenkomsten vanaf 1 juli in onze kerk, alvast rekening houdend met de verlichting die premier Rutte woensdagavond zou gaan bevestigen en de van kracht blijvende maatregelen als afstand houden. Maatregelen ‘lekken’ deze maanden elke keer een dag vóór de persconferentie naar de pers om de media minstens twee dagen ‘nieuws’ te gunnen, waarna het naspeuren van geluks- en pechvogels weer kan beginnen.

Mijn werkgever verwacht deze zomermaanden een terugkeer naar kantoor, zij het vooral voor het sociale aspect. In mijn dagelijkse thuiswerk voor een grote bank verandert er nog weinig, al ga ik maandagmiddag voor een meeting naar Utrecht. Bizar om zoiets als een uitje in de agenda te hebben staan, tijdelijk abnormaal.

Thuiswerken een té groot succes

Het FD berichtte 11 juni over de situatie in de rustige Parijse zakenwijk La Défense. “Sommigen zitten nu lekker op de bank en die krijg je met geen stok meer naar kantoor. Die denken: dit is heel wat beter dan twee uur per dag in het openbaar vervoer zitten.’ De lockdown heeft een verwoestende uitwerking op het arbeidsethos, vreest de onberispelijk geklede en gekapte Jérôme. ‘Niemand hoeft zich nog te douchen of aan te kleden, niemand hoeft zich nog te haasten.’ Het kan niet anders of die algehele verslonzing heeft ook gevolgen voor de manier waarop mensen hun werk doen, weet hij zeker: ‘We zullen dit zwaar bezuren.’”

Anders dan in Frankrijk is de lockdown in Nederland voor kantoorwerkers nog niet verlicht. Hier is de norm: werk zoveel mogelijk thuis. Dat is funest voor de lunchrooms, broodjeszaken, openbaar vervoerbedrijven, cateraars, schoonmaakbedrijven en indirect weer stomerijen, kledingwinkels (wie draagt er thuis een (mantel)pak?) en dergelijke. OV reizigersverenigingen adviseren de regering om per 1 juli de stickers, strepen en pijlen (verboden) te vervangen door het vervoer weer openbaar te maken en daarbij te adviseren om drukte te vermijden. De zomermaanden zijn traditioneel toch rustig, de thuiswerkende forenzen mogen zich nog niet massaal in de ochtend- en avondspits begeven, dus waarom anderen de toegang ontzeggen voor (recreatief) vervoer?

Wordt het maatwerk aan protocollen per bedrijfstak om zeep geholpen met de Tijdelijke wet maatregelen covid-19? Een eind maken aan de verwarrende verschillen tussen touringcar en vliegtuig, het openbaar vervoer en kantoren is officieel het doel, maar de wet is ook voer voor complotdenkers, particuliere privacywaakhonden en politici buiten de regeringspartijen.

“Waarom zit u in de trein? Hmm, voor de liefde. Dat is niet noodzakelijk.” (NS conductrice tegen reizigster in Nieuwsuur reportage rond vermeende staatssteun aan NS vanwege corona op 12 juni 2020).

Ondertussen in Zwolle bij ‘ons’ ziekenhuis voor de wijde regio

Anderhalve meter afstand in torenomgang? 

Regionale spreiding van maatregelen

Alex Friedrich, hoogleraar medische microbiologie aan de Rijksuniversiteit Groningen en werkzaam bij het UMCG pleitte 16 juni in het FD voor een regionale spreiding van maatregelen. Diverse provincies in het oosten en noorden van Nederland zijn amper geraakt door het virus zelf, wel door de maatregelen, zoals een reportage uit Loppersum dezelfde dag illustreerde. Ik stem in met maatwerk voor gebieden. Dat zijn niet per se provincies of landsdelen. Ga er zo intelligent mogelijk mee om.

Lekker weg in eigen land

Zowel de Airbnb boekingen als de Google zoekresultaten tonen de vakantietrend van 2020 aan: we gaan lekker weg in eigen land. Geniet ervan. Ons land is mooi!

Haastige spoed is zelden goed

De appathon in het Paasweeekend om voor eind april een app te laten downloaden door minimaal 60% van de Nederlanders. Een spoedwet die het woud aan noodmaatregelen, plaatselijke verordeningen, regels en uitzonderingen tot wet moest verheffen en per 1 juli in zou moeten gaan..,

En wat staat er nu echt in het wetsvoorstel?

Onze jongste dochter schrijft deze weken een profielwerkstuk over het beperken van vrijheid vanuit filosofische en maatschappijwetenschappelijke visies. Voor haar zocht ik de ‘coronospoedwet’ op. En dat was nog niet zo makkelijk. Bij de Raad van State vond ik de consultatieversie van de Tijdelijke wet maatregelen covid-19. In hoeverre de demonstranten tegen de coronawet de 82 pagina’s zelf gelezen hebben en vervolgens hun mening hebben gevormd, weet ik niet.

Het wetsvoorstel wijzigt de Wet publieke gezondheid met een “tijdelijk aanvullend wettelijk instrumentarium (…) dat voor de langere termijn een juridische basis vormt voor een samenleving waarin het houden van afstand en gedragsvoorschriften van groot belang zijn, en zeker te stellen dat digitale middelen die bij de bestrijding van die epidemie kunnen worden ingezet, door niemand worden misbruikt.” De tweespalt tussen tijdelijk en langere termijn in de aanhef is opvallend, ook in de vervalbepaling (artikel V) is dit zichtbaar.

Ik word alert als in artikel 58a evenement wordt gedefinieerd als “elke voor publieke toegankelijke verrichting van vermaak” en daaronder “wordt mede verstaan een hedenkingsplechtigheid; een braderie; een optocht op de weg, niet zijnde een betoging of samenkomst tot het belijden van godsdienst of levensovertuiging als bedoeld in de Wet openbare manifestaties; een voorstelling of een feest op een andere plaats dan in een woning of op een daarbij behorend erf of in een gebouw of op een plaats als bedoeld in artikel 6, tweede lid van de Grondwet.” (dat de vrijheid van godsdienst en levensovertuiging garandeert); een wedstrijd; een beurs.”

Een besloten plaats wordt gedefinieerd als: “een andere dan openbare of publieke plaats en daarbij behorend erf, met inbegrip van gebouwen en plaatsen als bedoeld in artikel 6, tweede lid van de Grondwet.” Een burgemeester kan voor openbare plaatsen en besloten plaatsen maatregelen nemen, zoals activiteiten staken en personen bevelen zich te verwijderen (artikel 58m en artikel 58n).

Bij algemene maatregel van bestuur (AMVB), gehoord het RIVM, wordt de toepasselijke veilige afstand bepaald (artikel 58f), groepslvorming is verboden buiten de woning, uitzonderingen daargelaten (artikel 58g), publieke plaatsen kunnen verboden zijn om open te stellen en er aanwezig te zijn (artikel 58h), evenementen te organiseren of eraan deel te nemen (artikel 58i).

Bij ministeriële regeling kunnen categorieën van personenvervoer geheel of gedeeltelijk verboden worden (artikel 58p), hetzelfde geldt voor voor onderwijsactiviteiten (artikel 58q).

“Ter ondersteuning van bron- en contactopspopring (…) kunnen digitale middelen worden ingezet, waaronder in elk geval een notificatieapplicatie. De gemeentelijke gezondheidsdiensten kunnen hierbij bijzondere persoonsgegevens verwerken.” Nadere regels hiervoor worden bij AMVB vastgesteld. “Het is een ieder verboden een ander direct of indirect te verplichten tot het gebruik van digitale middelen die worden ingezet ter ondersteuning van bron- en contactopsporting als bedoeld in artikel 6, eerste lid, onder c, of tot enig ander digitaal middel van wie dan ook afkomstig dat gebruikt zou kunnen worden om mogelijk geïnfecteerde personen om wat voor reden dan ook te identificeren.” (artikel 58v).

In de memorie van toelichting wordt erop gewezen dat het verbieden van “samenkomsten inhoudende het belijden van godsdienst en levensovertuiging op openbare plaatsen en voor betogingen en vergaderingen” onverkort mogelijk is op grond van de Wet openbare manifestaties (p.20). Op grond van het wetsvoorstel gaat wel de veilige afstandsnorm gelden voor vergaderingen, betogingen en samenkomsten tot het belijden van een godsdienst of levensovertuiging, zowel met betrekking tot openbare samenkomsten als samenkomsten binnen gebouwen en besloten plaatsen. Daarnaast kunnen de bij ministeriële regeling gestelde hygiënemaatregelen van toepassing zijn, zolang deze het recht om samen te komen niet beperkien. Voor een manifestatie op een openbare plaats is er een meldingsplicht. Het belijden van een godsdienst of levensovertuiging in een gebouw of besloten plaats valt buiten de reikwijdte van dit stelsel. (p.43).

Al is de leugen nog zo snel…

Automatisch voor je VWO slagen zonder centraal schriftelijk eindexamen te doen is vers één. frauderen bij tentamens op de universiteit niet vers twee.

Vanaf 1 juli nog altijd opmerkelijke maatregelen

  • Komend weekend kunnen de openbaar vervoersbedrijven de stickers weer van de stoelen en ramen krabben. Alle stoelen komen beschikbaar, hangen aan de lus, hangen aan de paal of leunen op een ander (de laatste drie voorbeelden spelen met name in bus, tram en metro) mag niet. Met name in de bus, tram en metro is de werkelijk beschikbare capaciteit vanaf 1 juli dus verre van normaal.
  • Staatsman Rutte mengt zich nadrukkelijk in de inrichting van kerkdiensten en stelt voor psalmen voor te lezen. Een muziekje spelen vanaf het podium mag wel, maar kerkgangers worden gelijk geschaard met voetballiefhebbers in een stadion, want “spreekkoren, hard meezingen of schreeuwen in groepsverband is niet toegestaan.” (vette grammaticafout trouwens in deze zin).

Je zou mogen verwachten dat ChristenUnie en CDA politici tijd genoeg hadden Rutte bij te praten hoe verschillend kerkdiensten zijn en dat maar in een klein deel van de protestantse kerken, en dan weer niet de Protestantse Kerk Nederland, enkel psalmen worden gezongen. Wat is ‘hard zingen’? Waarom mag een koor vanaf het kerkpodium wel zingen en kerkgangers de andere kant op niet? Verder is de interpretatie van regels op (social) media opvallend, als je samenvattingen als van Eric van den Berg (actief binnen de Rooms-Katholieke gemeenschappen) leest met “samenzang niet”. Ik moet goed nadenken of ik ooit in een Rooms-Katholieke kerk ben geweest waar het èn druk was èn samen hardop werd gezongen…

Het vasthouden aan de anderhalve meter (per ruimte met vaste zitplaatsen heet het nu, waar eerder expliciet bij nevenactiviteiten in hetzelfde gebouw niet de teller van gasten bij nul begon) onderlinge afstand geeft geloofsgemeenschappen, buurthuizen, multifunctionele centra, poppodia, etc. nog steeds niet meer ruimte. De te gebruiken stoelen zijn immers maar zo’n 20-30% van normaal. En ik ken genoeg gebouwen waar maatregelen als eenrichting looproutes of wachtvakken van anderhalve meter in smalle gangen, halletjes, enzo niet mogelijk zijn. Wel eens een crêche of zondagschool met vaste zitplaatsen gezien?

Het eerste concert dat ik zelf na alle verschuivingen in mijn agenda heb staan is HAEVN op 11 oktober 2020 in Hedon. Het is ook het enige concert of voorstelling in de rest van 2020. Kijk de agenda’s van de poppodia maar na voorbij de live streams, miniconcerten en publiek op het podium knus om een verhalenverteller of folk zanger. Ik vrees diverse concertzalen en theaters niet meer van binnen te kunnen zien.

  • Rutte sprak 24 juni eindelijk zelf over een superspreader event, het heikele punt waar Maurice de Hond c.s. nu al een kwartaal op hamert op het radicale af. Ik zie op Youtube titels van interviews voorbij komen als “verbied super spread events en het virus verdwijnt vanzelf.” In mijn bescheiden opvatting is een vol vliegtuig dan nog steeds gevaarlijker dan 90 kerkgangers op anderhalve meter in een aula van een middelbare school.
  • Was het tot nu toe strafbaar als ik mijn uitwonende dochter – ze voert een ander huishouden – met de auto wegbracht of ophaalde van het station, of we als gezin (dus twee huishoudens) ergens naartoe reden, geldt vanaf 1 juli in “de auto (en ander privévervoer) : een mondkapje wordt geadviseerd wanneer meerdere mensen in één auto reizen en zij niet tot hetzelfde huishouden behoren.”
  • Google vaart intussen wel bij het neologisme ‘kuchscherm’. Aanbieders van plexiglas of ecokarton exemplaren hebben zichtbaar SEO inkopen gedaan.

Het ga je goed deze zomer(vakantie). Santé. Lechaim!

Zie ook: