Pronkjewailpad van Bourtange naar Ter Apel met extra lus vanaf Jipsinghuizen

Westerwolde, het zuidoosten van de provincie Groningen is een schitterend wandelgebied. Een eigen wandelweekend en gemarkeerde routes, veel georganiseerde tochten, het LAW Noaberpad en sinds april ook het pronkjuweel voor wandelaars op het Pronkjewailpad. Een maand geleden liep ik de etappe van Wedde naar Bourtange. Voor vandaag staat het vervolg naar Ter Apel in de agenda.

Vervoer blijft puzzelen in deze omgeving. Het plan om met de bus van Ter Apel naar Bourtange te gaan (kost met een overstap een uur) had ik gisteravond omgegooid naar de auto in Vlagtwedde zetten, het punt waar de beide busverbindingen op uitkomen. Marke in Vlagtwedde interpreteerde het navigatiesysteem in de auto als Marke in de plaats Ter Apel. Tja, en dan komt het niet goed met het halen van de bus en het humeur in de vroege ochtend. Bakens verzet, ik koers over de N976 via Sellingen naar Jipsinghuizen. Ik zie dat de buslijn hier afbuigt naar Vlagtwedde, terwijl het rechtsaf naar Bourtange is. Ik parkeer direct de auto en ga even na 8 uur op stap.

Relive ‘Pronkjewailpad Jipsinghuizen – Bourtange – Ter Apel’


Bunker langs Ruiten A-Kanaal bij JipsinghuizenIk kan op allerlei manieren stukken van de route afsnijden, zelfs direct rechtsomkeert maken, aangezien de etappe uit Bourtange hier langsgaat en ik al stempels heb van Bourtange en de eerstvolgende in Sellingen te halen zijn. Ik blijf sportief, ga liever niet tweemaal hetzelfde traject aflopen en neem één van de alternatieve routes naar Bourtange, langs het Ruiten Aa-kanaal en het Bourtangerkanaal, het laatste deel heb ik weliswaar op 26 juli ook gezien, maar varieer ik weer door een eindje langs de zuidzijde van het kanaal op te trekken en over de onverharde Atalanta, de plaatselijke begraafplaats en en Vriesse Weg de contouren van de vestinggracht te volgen.

Poort Vriesse Weg BourtangeIn de vesting zelf is het nog rustig. Horeca ondernemers maken hun terrassen schoon. Enkele wandelaars kruisen me. Henk-Jan aan de galg bij Natte Horizon BourtangeTen zuiden van de vesting ligt het natuur- en recreatiegebied Natte Horizon, dat begraasd wordt en galg voor me heeft opgesteld. Ik heb niets misdaan, dus mag ik in vrijheid door. Bij het zien van het Moddermanspad glimlach ik en stuur de foto van het straatnaambord naar mede Tocht om de Noord / Pronkjewailpad enthousiasteling Ooldrik Modderman. Zou hij als voorloper dit pad hebben voorgesteld? Na ruim 11km in hoog tempo wandelen rust ik in het zicht van het Moddermansdiep en het streekdorp Over de Dijk.

Hoop en wanhoop voor verveners in JipsinghuizenVoorbij het Ruiten Aa-kanaal is het weer bekend terrein. Bij zorgboerderij De Spinberg wordt een nieuw dak geplaatst. Men heeft tot 25 augustus vakantie, staat er op het krijtbord. Het is 30 augustus, mensen! Onder het bord staat een plastic trommel met de Pronkjewailpad stempel en een Haags hopje. Zuigt lekker weg. Terug in Jipsinghuizen herken ik het kunstwerk in de Ruiten Aa voor de arbeiders die tijdens de werkverschaffing van 1924 tot eind jaren ’30 de nog woeste gronden in Westerwolde moesten ontginnen. Een hel volgens de arbeiders, hoop voor een bloeiend Westerwolde. Het kunstwerk verbindt de hoop en wanhoop.


Dal van de Ruiten AaHet Pronkjewailpad volgt grote delen van het Noaberpad, maar wijkt op punten ook weer af. Dat geldt ook aan de bosrand bij Rijsdam om bij camping de Bronzen Eik (‘de onthaast camping’) uit te komen, waar in het restaurant de eerste stempel voor Sellingen gezet wordt. Via een pitch-and-putt terrein achter de camping kom ik uit bij de Ruiten Aa die weer een paar kilometer gevolgd wordt over gras- en zandpaden. Een bruidspaar met jonker en fotografe loopt voor me uit de trap naar het uitzichtpunt op. Ik dacht dat het wandelpad vandaar verder ging, maar ik moest vóór de trap al afslaan. De bruid biedt zelfs aan mee op de foto te gaan, maar dat sla ik af.

Kerk SellingenAangekomen in Sellingen laat ik een stempel zetten in De Hof van Sellingen, vind ik de tagline van De Wijnstok, een ‘gemeente in cellen’ goed gekozen (de Opel Astra met enorm bord JEZUS LEEFT op het dak kun je ook niet missen). Geen stempelpost, wel een pronkjuweel is de oude kerk uit 1300, dat nog steeds door de Hervormde Gemeente in gebruik is. Op woensdagmiddagen is de kerk geopend. Op het terras van Gon’s Theetoentje is een enkeling al neergedaald, ik loop door, even langs de N976 en dan de Borgerweg op, de natuur in.

Pronkjewailpad stempelpost schaapskooi Ter BorgBij de schaapskooi zet ik een stempel. Het fietspad volgend door het natuurgebied, de grote grazers in de gaten houdend, mis ik ongemerkt de afslag in de route. Op de Beetserweg kan ik al snel weer linksaf het natuurgebied in naar Borgerveld. De Ruiten Aa wordt hier meer ruimte gegeven en een nieuw gebied Ter Walslage ingericht, onderdelen van de Ecologische Hoofdstructuur (EHS). Ik kom een wandelaarster achterop lopen. Ze heeft zich in Sellingen laten afzetten voor het Pronkjewailpad stuk naar Ter Apel. Ruiten Aa in Ter WalslageWe lopen door het gras en langs fietspaden een paar kilometer samen op. Dan nemen we afscheid en kunnen we beide in eigen tempo door naar Ter Wisch, de Ruiten Aa weer eens over en langs het Ruiten Aa-kanaal naar de volgende stempelpost bij camping Roelage.

Stempelpost Rustpunt Roelagerweg Ter ApelMijn linkervoet protesteert. Zal ik op de N976 de bus pakken? Ik zoek de dienstregeling op en zie dat om 13.45 een bus gaat. De 1,3km ga ik rap over de klinkers en exact op tijd zie ik bus 42 aan komen rijden als ik nog geen 10 meter van de halte ben. De chauffeur heeft mijn gezwaai niet door of handelt er niet op. Tja, een uur stilzitten word ik ook niet beter van. Herpakken en doorstappen! Om de hoek is rustpunt Ter Haar in een oude boerderij annex schaapskooi, nu antiekhandel. Als tegenprestatie voor een stempel mag ik raden hoe hoog de nok van de schuur is en het aantal centimeters opschrijven en met mijn adres achterlaten voor een uiteraard geweldige hoofdprijs aan het eind van het seizoen. Ik houd jullie op de hoogte.

Landhuis Ter ApelEerst een fietspad en dan de jaagpaden langs de Ruiten Aa tot vlak bij het Klooster Ter Apel. Vlak ervóór ligt het landgoed van Bob Rossingh. Ik stempel in het hotel Boschhuis en in de museumwinkel van het Klooster. Klooster Ter Apel 4Een uitgebreid bezoek bewaar ik voor een volgende keer. Nu wil ik door naar de bus, wat wel een nadeel van één bus per uur is. Zes minuten voor vertrektijd kom ik bij halte Schotlaan na 38,25km wandelen. Dat is een persoonlijk lengterecord sinds eind april een peesplaatontsteking me behoorlijk terugzette. Zolang er progressie is, wil de podotherapeute me tot januari 2020 niet terugzien. Daarom test ik elke week wat ik aankan.

Ik reis mee naar Jipsinghuizen, de indrukken en de onderweg geziene plaatsen trekken nog eens aan m’n ogen voorbij. Op enkele meters van de parkeerplaats valt de maquette met informatie over de Slag bij Jipsinghuizen tijdens de Eerste Münsterse Oorlog in 1665 op. Op De Verhalen van Groningen en Sanne Meijer onderweg kun je meer over de spannende episode in onze geschiedenis lezen.