Pronkjewailpad van Groningen naar Saaksum

Ik ben vrij deze Goede Vrijdag. Ooit verplicht vrij volgens CAO, een bank holiday toen ik onder de CAO Verzekeringsbedrijf viel of bij verzekeraaars werkte. Nu ik bij een grootbank zit, is het geen bank holiday meer, heeft het bankbedrijf een diversiteitsdag om heel politiek correct en inclusief ieder gelegenheid te geven op een betekenisvolle dag alsnog verlof te nemen. Of je doet gewoon en neemt vrij als je het jou past zonder speciale etiketten. Gisteravond zag Herman Stuut min of meer toevallig mijn reactie op de vraag van Rik Jan Luiting welke wandelplannen zijn Facebook volgers hadden. Herman was gisteren komend uit Kropswolde juist in Groningen geëindigd en moet de lus van de Pronkjewailpad zuidroute door het Westerkwartier nog. Het was snel geregeld dat wij vandaag samen zouden optrekken.

Relive ‘Pronkjewailpad Groningen – Saaksum’


Gesloten deur Folkingestraat GroningenAansluitingen van openbaar vervoer naar start- en finishplaatsen op het Pronkjewailpad zijn uitdagend, zeker in het weekend. Ditmaal parkeer ik de auto bij het station Winsum, omdat vanuit Ezinge, mijn doel voor vandaag, elk uur alleen een bus daar naartoe gaat. Na aankomst om 8.10u heb ik geluk, want er rijdt 10 minuten voor de 8.26u trein aan nòg een trein naar Groningen. Ik groet het peerd van Ome Loeks, steek het Museumeiland over de Folkingestraat door. De presentatie bij de voorlichting van de bachelor Geschiedenis onlangs over het joods verleden van de Folkingestraat prikkelt om een aantal gebruikte kunstwerken en gebouwen zelf op te zoeken en vast te leggen. Bloemenmarkt in centrum GroningenOp de Grote Markt is vandaag Bloemenmarkt. Het geheel doet me denken aan de Goede Vrijdag jaarmarkt die in Deventer gehouden werd en waar we altijd ‘s morgens vroeg naartoe moesten om als eersten een nieuwe portie Afrikaantjes of Kaapsviooltjes te bemachtigen, voordat het grote publiek wakker was. Ik had de verwijzingen naar parkeerterreinen vanochtend vroeg al op de Ring Oost gezien. Ai, balen dat ik nu andere plannen heb, want er staat van allerlei moois uitgestald voor behapbare prijzen!

Herman heeft me vanuit De Kostery aan de voet van de Martinitoren al zien fotograferen. Hij is om 8.30 al aangekomen met de bus en heeft een eerste kop koffie gehad. Officieel is de stempelpost nog gesloten, maar een stempel krijgen we probleemloos mee. We gaan op pad. Kwinkenplein en Rode Weeshuisstraat de Broerstraat in. Henk-Jan en Herman voor Academiegebouw GronningenHet Academiegebouw schittert in de zon. Na haar vader mag dochter Henriëtte vanaf september in Groningen gaan studeren. Laat de route nu langs het Harmoniecomplex waar ‘haar’ studie Psychologie gegeven wordt gaan. Boten langs het Hoger der A blijven fotogeniek, net als de vijver en bomen in het Noorderplantsoen, vorig jaar eind september bij de Tocht om de Noord en nu in het frisse voorjaarsgroen opnieuw.

Amsterdamse School in Oranjebuurt GroningenKarakteristieke huizen in Amsterdamse School architectuur en bloesem in het middendeel van de Nassaulaan maken plaats voor het Jaagpad langs het Reitdiep. Een deel is nog afgesloten vanwege ophoging van de kade. Voorbij de haven aan de Grote Beerstraat kunnen we de omleiding achter ons laten. De berm van de Pleiadenlaan staat vol tulpen en narcissen. Aan de linkerhand maakt industrie tussen Friesestraatweg en Reitdiep plaats voor woningbouw. Herman weet over allerlei onderwerpen wel wat. Zo wijst hij me op het Poortje, een jeugdgevangenis in de nieuwbouwwijk Reitdiep waaruit nog weleens een boefje ontsnapt. In Dorkwerd is de volgende stempelpost in de kerk. Bij de opening van de zuidroute is de groep doorgelopen, terwijl Herman met de koster in gesprek was. Nu hebben we de kerk voor onszelf. De hardlopers in de Stad zie je hier niet meer. Op de polderweg richting Slaperstil wel een vrouw op skeelers. Het Chinees restaurant aan de overzijde van de Friesestraatweg / N355 was ook bedoeld als stempelpost. Aangezien het personeel het concept niet goed begreep, is er vanaf gezien. We volgen het fietspad langs de nieuwe brug over het Aduarderdiep. De oude brug ligt er nog steeds. We gokken dat daarvoor nog een project opgetuigd moet worden. Genoeg verkeer gezien, een fietspad langs het Lindt brengt ons in Aduard. Koffie in kloostertuin AduardIk ben heel vaak met de auto door dit dorp gereden op weg naar het Lauwersmeergebied, maar nog niet eerder het klooster bezocht. Kloostermuseum Sint Bernardushof is de volgende stempelpost. Op de voorgelegde vraag of we het museum bezoeken of een kop koffie lusten, kiezen we voor het laatste. In de kloostertuin met achter onze rug een stelling met oude kloosterstenen genieten we van de in passende bruine bekers geserveerde koffie, melk en suiker. En de gastheer zet er ook twee glazen water bij als dorstlesser. We helpen hem vervolgens bij het activeren van zijn mobiele PIN automaat.

Brug Aduard 2De oude brug is buiten gebruik gesteld en staat nu permanent omhooggetild. Het verkeer komt uit het zuidoosten over een nieuw stuk N983, mijdt zo de dorpskern. Fijn voor bewoners, minder voor de winkels in het dorp. Wat nu Green Logistics heet, was vroeger een distributiecentrum van V&D, weet Herman te vertellen. We hebben allebei naast wandelen ook fotograferen als hobby. En zo kienen we de juiste hoeken voor een geschikt plaatje uit, nu bij de brug, elders bij het water, tegen de strakblauwe lucht afstekende witte huizen en kerkgebouwen.

Kerkje Harkema FransumEen paar kilometer verder wacht de volgende verrassing. Kerkje Harkema, waaraan 13 jaar gebouwd is, aanvankelijk zonder vergunning en tenslotte met een zogenaamd agrarische bestemming voor een dubbele berging, een model van de kloosterboerdeij Arbere en de Harkema Stede, een theehuis in de bouwstijl van de voormalige Abdij van Aduard. Interieur Harkema Stede FransumFolleys, een beeldentuin en een visvijver. Amsterdammertjes op de kerktoren, behoorlijk wat Mariabeelden aan de muren en op de vensterplanken, maar ook wandkleden met bijbelteksten en voor ons aangezette orgelmuziek. We spreken met het beheerdersechtpaar Hykema over de samenkomsten in het Gronings en Fries die er gehouden worden en de ontstaansgeschiedenis, moeten helaas afzien van een consumptie en gaan weer verder. Weer twee kilometer, voorbij de Fransumer Tocht staat de kerk van Fransum, ook een stempelpost.

Een blik op de kerk van FransumWe zien de molen van Garnwerd van ver, maar de weg erheen slingert. Fietspaden langs watergangen en weilanden, het Aduarderdiep weer over om via Beswerd en Krassum – vanaf hier bekend van Tocht om de Noord 2018 – bij café Hammingh uit te komen voor een stempel. Bij de brug spreken we een stel dat het Pieterpad loopt en ‘verdwaald’ is in Garnwerd, zichtbaar geniet van de gezelligheid en bezienswaardigheden hier. Zelf ploffen we neer op de kerkbanken in de kerk, waar we bollen en drinken nuttigen.

Henk-Jan en Herman in overleg met Peter Velthuis rustpunt AduarderzijlWeer in de benen, het dorp uit. Het Ommetje Garnwerd – Aduarderzijl is in de route opgenomen. Dat betekent over een gemaaid stuk weiland naar het Aduarderdiep en een fietspad langs woonboten het water volgen tot in Aduarderzijl. Ik had in Garnwerd gezien dat in het Rustpunt bij het Reitdiepveer een stempeost is. Vlak voor de post is deze echter verdwenen van het scherm van de Pronkjewailpad app. Binnen – halve liters fris, water, sap of alcoholvrij bier voor €1 – bellen we Peter Velthuis. Blijkt dat hij net met een update van iconen aan de slag is. Het wordt hersteld, terwijl we hem spreken.

Borgbieb AllersmaborgHet laatste stuk voor vandaag blijft ten zuiden van het Reitdiep. In de Borgbieb van de Allersmaborg vinden we stickers voor op de stempelkaart. Onze tred op het nieuwe schelpenbed rond de borg maakt zoveel lawaai, dat we maar grappen dat het expres is gedaan om inbrekers te horen aankomen. Herman heeft met zijn vrouw gebeld om hem in Ezinge op te pikken. Daar halen we eerst een stempel bij café De Brug, waar we een ingepakt stuk brownie of boterkoek meekrijgen. We zijn Pronkjewailpad loper 3 en 4 vandaag volgens de gastvrouw. In Museum Wierdenland moet ik de vrijwilligster helpen met het vinden van de stempel. Hier krijgen we een felgroen rugzakje met opdruk Op pad in het Westerkwartier mee. Herman ziet zijn vrouw voorrijden, neemt afscheid. Kerk SaaksumIk ga zelf full speed door naar Saaksum. Ik bekijk de kerk, haal een stempel. Ook onder de kapschuur aan de rand van een speeltuin vind ik een stempelkastje. Herman heeft tips gegeven om vanuit Oldehove de bus 35 naar Groningen te kunnen nemen. Als ik zie dat over 10 minuten een bus vanaf Brug Saaksum naar Winsum gaat, is de beslissing snel genomen. Scheelt flink wat reistijd. Morgen pak ik vanaf Zuidhorn eerst een aanloop om dan de route weer te vervolgen. Lijn 36 naar Winsum rijdt alleen op werkdagen en met een uursdienst!

Zie ook: