Mick Matthys – Waarom Belgen gelijk hebben en Nederlanders gelijk krijgen

Met mijn wekelijkse werkzaamheden in Brussel, regelmatig Belgische collega’s over in Amsterdam, kennis aan landgenoten die permanent in België zijn gaan wonen of in Leuven hebben gestudeerd, laten genoeg cultuurverschillen zien, buiten de ogenschijnlijk gemeenschappelijke, maar zo toch voor verwarring zorgende, Nederlandse taal. Lachende Belgische collega’s om mijn typisch Nederlandse uitdrukkingen, vragen over gallicismen als trottoir en mijn verbazing over boeiende krantenkoppen in de Belgische Metro (Trump in nauwe voetjes gebracht) of woordgebruik in zakelijke emails (overlopen, uitklaren en aligneren). Toen het boekje van Mick MatthysWaarom Belgen gelijk hebben en Nederlanders gelijk krijgen werd aangekondigd in een Trouw interview op 26 september 2018, nota bene op een morgen dat ik van Rotterdam naar Brussel zou reizen, heb ik het besteld.

Matthys, zelf cultuursocioloog en al tientallen jaren in Utrecht woonachtig en werkzaam, interviewde dertig Belgen die naar Nederland trokken en dertig die de omgekeerde beweging maakten. Uit de interviewverslagen destilleerde hij interessante inkijkjes in het integratieproces, de taalvaardigheid, nationaliteit, identiteit en loyaliteit, maar ook praktische zaken als onderwijs of gezondheidszorg. Matthys verbaast zich over het gemak waarmee tientallen jaren na publicatie schaamteloos het sociologisch werk van Hofstede wordt geciteerd. Zestig geïnterviewden geven een genuanceerd beeld over acceptatie en uitsluiting, gezag en status, humor, taalvaardigheid, onze betweterigheid en de Belgische manieren om onder de instructies, regels en wetten uit te komen. Van lintbebouwing tot operaties over de grens, tussentalen en de hamvraag: kennen we elkaar?

Over de auteur

Mick Matthys kwam veertig jaar geleden naar Nederland en was tot voor kort universitair docent socialisatie- en cultuurtheorie aan de Universiteit Utrecht.