Laat mij de Camino maar lopen, er iets een plek geven of de Tempeliers volgen

De vier woensdagavonden zond omroep Max de serie Laat mij maar lopen uit. In de door Mariska van der Klis (inderdaad familie, achternicht 10e graad om precies te zijn, en zelf fervent Camino wandelaar) geproduceerde serie worden zeven wandelaars drie weken lang gevolgd op 500 kilometer van Salamanca over de camino de la Plata, één van de pelgrimroutes door Spanje naar Santiago de Compostela. De deelnemers Fleur, Marcella, Louise, Sylvia, Carlos, Kees en San, allemaal tussen de 25 en 75 jaar, hebben elk een eigen camino, een last of reden om mee te doen aan deze wandeltocht in augustus/september 2017 door het bloedhete Spanje. Pelgrimeren om een toegangskaartje naar de hemel te verdienen is niet meer de norm. De rooms-katholieke reden heeft plaatsgemaakt voor eigen religieuze, spirituele, of persoonlijke prikkel, ‘iets’, om mee te nemen, achter te laten, los te laten.


Home-made religion
Alleen Kees gelooft en is actief in zijn kerk, zie ik in de eerste aflevering als hij na een samenkomst de collecte telt (“We hebben zelfs een pepermuntje!”). Marcella, Carlos en San zijn er om recent verlies van dierbaren ‘een plek te geven’, zonder God. Marcella loopt graag alleen en heeft een miniatuurversie van de drie aapjes die horen, zien en zwijgen, het motto dat haar tante haar voorhield met de belofte dat ‘de beloning later zal komen’. Ze plaatst al in de eerste aflevering het drietal bij een monument, alsof ze er zo snel mogelijk van af wil zijn.

Ook San is er vlot bij. In de eerste kerk die wordt aangedaan vertelt hij over zijn pas overleden beide ouders, van wie vader zelf een eind aan zijn leven maakte. Twee beeldjes, een engeltje en een hartje, met as van de overledenen gaan het altaar op en San wil dolgraag een kaars voor ze branden. Zelf hierover tijdens een wandeltocht op 4 augustus doordenkend, kwam me deze keuzes over als Home-Made Religion waarover de Israëlische zangeres Noa (Achinoam Nini) in 2000 zong.

In aflevering 3 komt het fysieke afzien (Carlos heeft last van blaren en scheenbeen), omgaan met angststoornissen (Fleur) en al dan niet luisteren naar elkaar (de route was mooi, maar een rotweg, een echte kruisigingsweg aldus Marcella, waarop een pingpong conversatie met Sylvia zonder luisteren volgt: “Ik kwam nog een kruis tegen”, “Je komt niks tegen, nog geen beest.”) voorbij. Uitvallen (Carlos, Sylvia) of doorzetten (Marcella, San).

In aflevering 4 bespreken San en Carlos hun vriendschap die tijdens het wandelen gegroeid is. Het verlies van ouders door euthanasie bindt hen. Louise en Fleur zitten er op een klim helemaal doorheen en helpt muziek Marcella door te stappen. Kees zingt bij het zien van een klooster over Hare Krishna uit Big City van Tol Hansse.  Diepzinniger of serieuzer lijkt het niet meer te worden op de laatste kilometers naar Santiago de Compostela. Het is San die de groep leidt in de toast bij de laatste gezamenlijke maaltijd 20 kilometer vóór de finish. De laatste dag lijkt dan zo een individuele gang, ieder een eigen tempo.

An audience of one

Fleur komt als eerste aan op het Praza do Obradoiro bij de kathedraal, zonder dat er iemand haar staat op te wachten. Wat dat betreft kun je beter op de Via Gladiola in Nijmegen binnenkomen. Een belletje naar haar moeder helpt haar aan de waardering. Louise en Sylvia hebben bij de finish begrijpelijk een ontlading. De drie mannen komen zingend aan, dat verbroedert. Hoe belangrijk de reis ook, aankomen Het is meer dan een vinkje op de bucket list.

Waarom de Tempeliers?

Kees, door de groep tot koning van de Camino benoemd, slaat met zijn wandelstok de rest van de groep tot lid in de orde van de Tempeliers.  Voor zover je nog niet behept bent met de complottheorieën en mysteries die in menig populaire roman rond de Tempeliers geschreven zijn: feitelijk was het een kruisridderorde, bedoeld om de christenen in Palestina te beschermen en te vechten tegen de moslims. Dat alles binnen de afgelegde beloftes van armoede, kuisheid en gehoorzaamheid. De desondanks verworven macht en kapitaal in de jaren die volgde, zorgden voor vijandschap met de Franse koning Filips de Schone en na 200 jaar einde Tempeliers. De Noorse terrorist Anders Breivik beweerde in 2011 met acht anderen in 2002 de Orde van de Tempeliers te hebben heropgericht, en dat hij in dat kader, als vertegenwoordiger van Noorwegen, zijn aanslagen heeft gepleegd.

Of je als producente, omroepvereniging of kijker blij moet zijn met de associaties als vechten tegen moslims en ombrengen van een groep Noorse kinderen? Ik niet. Bijna een jaar na de opnames wordt deze scene wel uitgezonden, genoeg tijd dus om te kiezen.

Ben je geïnteresseerd in een heftiger mix van de Camino wandelen en achter mozaïek of sculptuur Tempeliers te ontdekken, lees dan De vrouwe van de Camino van Willem J. Ouweneel.

Tot slot

Ik geloof, maar niet in het precies drie weken achter je kunnen laten van traumatische ervaringen of rouwen. Klazien vroeg me of ik zelf wel eens de Camino of vergelijkbare route zou willen wandelen. Ja, maar dan om van de omgeving te genieten, als sportieve uitdaging, gewoon om te wandelen en – hopelijk – niet om per se de ellende van me af te lopen.