Pronkjewailpad van Bedum via Onderdendam naar Usquert

Het is vrijdagmiddag bijna 12 uur als ik per trein vanuit Appingedam in Bedum aankom. Vanochtend heb ik het Pronkjewailpad tussen Delfzijl West en Appingedam gelopen. Ik wil nu verder van Middelstum naar Uithuizen. Onderweg heb ik me al zitten bedenken, dat in Stedum uitstappen en lopen naar Middelstum handiger zou zijn geweest dan hier in Bedum naar de bushalte lopen en met lijn 61 naar Middelstum rijden. Wanneer ik bij de halte Julianalaan kom en afweeg of ik nog 20 minuten wil wachten op de bus die via Onderdendam naar Middelstum zal rijden, of de 2,5km naar Onderdendam zelf ga lopen en vandaar naar Middelstum over het Pronkjewailpad, is mijn keuze snel gemaakt.

Relive ‘Pronkjewailpad Bedum – Usquert’


Welkom in Wroetende molHet is druk langs de N995 tussen de beide dorpen, uitkijken en zonodig even de berm in dus voor tegemoetkomende auto’s. Het is alsmaar rechtdoor langs de Friesland Campina vestiging, het spoor over door naar Onderdendam. Open landschap met uitzicht rondom. Wroetende mol is zo’n naam van een buurtschap waar Groningen mee volgestouwd zit. Mollen in de dijk van het Boterdiep zal geen pretje zijn. Henk-Jan bij entree OnderdendamIn 2014 was ik op de puzzelrit van de Economentop in elk geval hier, hoewel me de vrouw die letterlijk aan het lijntje wordt gehouden langs de vaart zo bekend voorkomt, dat ik haar eerder gefotografeerd heb en dus hier vast op een wandeltocht langsgeweest ben. Wie zijn vrouw liefheeft in OnderdendamDe in Amsterdamse Stijl opgetrokken kerk en pastorie zijn gesloten, hoewel de app aangeeft dat het kerkgebouw open zal zijn op vrijdagmiddag. Aan de voorzijde van het dorpshuis ziet een stel aan mijn Pronkjewailpad t-shirt dat ik een stempel wil hebben. Aan de vaartzijde kan ik het verder niet interessante dorpshuis in. Op een kruk in de gang ligt een stempel en kussen voor me klaar. Geen poster met geopende stempelposten, zoals de app aangeeft.

Medewandelaar langs Boterdiep tussen Onderdendam en FraamklapLangs het Jaagpad naar Middelstum is het lekker lopen. Water aan de linkherhand, uitzichten over het vlakke polderlandschap rechts. De volgende stempelpost is een vandaag onbemenste Driestenborg, waar mensen in de dagbesteding op en rond een enorme hoeve werken. Als ik mijn stempel van een groene konijn gezet heb, komt een wandelaarster aanzetten die me herkent van Facebook. Ze loopt dit jaar voor het eerst serieus, is al met de FLAL op pad geweest en doet nu ook het Pronkjewailpad. Dat is dan wel weer het voordeel van een stuk Pronkjewailpad tegen de ‘officiële’ looprichting ingaan. Dan kom je nog eens andere wandelaars tegen.

Ramen in Hyppolituskerk MiddelstumEven verderop ligt het buurtschap Fraamklap. De kerktoren en hijskranen die nieuwe aardbeving bestendige woningen in Middelstum helpen bouwen, zijn al goed te zien. Scholieren op de fiets moedigen me aan of doen hun best met ‘boe’ me te laten schrikken. Moet je van betere huize komen. In Middelstum loop ik de Hyppolituskerk binnen, op 14 april mijn laatste halte op het Pad. Op de Stempelkaart moet ik namelijk voor Middelstum tweemaal stempelen. Geen probleem. In het gastenboek valt me meteen de naam van Henri Floor op. Hij is eerder vandaag langs geweest op het Pronkjewailpad. Henri feliciteerde me vorige week voor de start van de Kennedymars Hengelo alvast met mijn verjaardag. Vanwege de vogel als profielfoto op Facebook had ik hem niet herkend. Dat is inmiddels hersteld. Ik stuur hem nu een bericht en krijg later als antwoord dat hij me vanuit Rottum terug met de bus 61 had zien lopen bij Kantens. Wat blijft het zo een kleine wereld!

Borg Ewsum 1Bij Herberg In de Valk krijg ik een stempel en een afwasbare dropstop om het uitschenken van wijn netjes te houden als pronkjewail. Buiten het dorp ligt de borg Ewsum. Werkpro heeft hier ook een dagbesteding instelling. Mensen met een verstandelijke beperking werken er in de winkel, de theeschenkerij, tuin, etc. Een stempel rijker bekijk ik de tuinen en de donjon. Een mooie locatie, hoor! Toren ToornwerdTerug naar een jaagpad langs het water om wat verderop over een brede brug het diep te passeren en de N998 te kruisen. Welkom in Toornwerd. Eerst denk ik dat de toren op een wierde de naamgever van het dorp is, maar dat is anders. De wierde was met doornen overgroeid. Al sinds de 10e eeuw staat het dorp op de kaart en evolueert de naam tot wat het nu is. Buiten de toren zonder kerk staat een houten kast met de stempel voor Toornwerd.

Doornerpad tussen Toornwerd en KantensDe wierde af sla ik het Doornerpad in tussen de weilanden door langs het water, eerst in westelijke, dan noordelijke richting. Ik haal een hondenbezitter in die me hoort aankomen en excuserend aangeeft niet zo hard te kunnen. Hoeft ook niet 🙂 Het volgende dorp is Kantens. De 10e eeuwse romaanse kerk is géén Pronkjewailpad post. De kerkdeur staat wel open, en dus stap ik naar binnen. Kerk KantensEen man is aan het klussen rond de preekstoel. Hij is belangstellend of ik wandel. Zelf heeft hij net het Rondje Ameland van 50km gelopen. Ik bekijk de kerk op m’n gemak. Een statige Bijbel ligt open bij Jeremia. Het dorpshuis ‘t Schienvat is wel een stempelpost. Ik had de informatie in de app niet helemaal doorgelezen en loop het centrum in. Een beheerder heeft me snel door en wijst me waar buiten de stempel te vinden is en wat de cijfercode van het hangslot is. Dat scheelt taferelen als in Meerstad, waar de stempel in de uitkijktoren in enkele weken al driemaal gejat was.
Ik loop opnieuw over een jaagpad, ditmaal het water aan mijn rechterhand. Op vrijdag is molen De Grote Geert gesloten en kun je op eigen gelegenheid in het stookhok een stempel halen in ruil voor een turfstreepje, zodat de molenaar weet hoeveel mensen zijn geweest. Zo kan het ook.
Hoeske van Thais Joaptje in Rottum 1‘t Lage Eind bij Halfweg, zo’n typische naam voor een uitspanning tussen twee dorpen, brengt me naar Rottum. Op de wierde staan schattige huizen, maar ook een heel klein onderkomen: het Hoeske van Thais Joaptje. Hoewel roodkapje binnen bij het bed van oma staat, was het de bedoeling de inrichting anno 1835 te laten zien. In het voorportaal kun je een Pronkjewailpad stempel zetten. Dichter Jan Boer heeft een buste bij het huisje gekregen. Buitengekomen houdt een meisje op fiets me aan. Hoe ik heet en wat ik kom doen. Of zij ook een foto mag maken met mijn camera. Heerlijk hoe vrij en onschuldig een kind nog buiten kan spelen en voorbijgangers aanspreekt. Ze wil ook weten hoe een vrouw verderop heet. Vragen dus. Zo werkt dat. Ik loop door naar de Kloosterkerk. Ooit stond hier het klooster Juliana. De kerk is geopend; vastgeketend aan een kaarsenstandaard is hier een Pronkjewailpad stempel te vinden. Preekstoel in Kloosterkerk RottumIk vermoed een ondeugd die op het krijtbord waar de liturgie wordt geschreven in een protestantse kerk, Hooglied 4 heeft geschreven, het meest erotische hoofdstuk uit het toch al pikante bijbelboek Hooglied.

Gedicht Jan Boer in UsquertIk loop door een bossage de wierde af en besluit dat ik de lus via Doodstil en Zandeweer naar Uithuizen voor een volgende keer bewaar. De klok tikt door. Ik stap stevig door over het fietspad langs de provinciale weg voor de laatste paar kilometers naar Usquert. Daar pak ik tegenover Hotel De Landbouw de trein naar Sauwerd, waar mijn auto wacht.

Zie ook: