4e Fivelstadtocht Appingedam

      No Comments on 4e Fivelstadtocht Appingedam

Net als de afgelopen jaren neem ik tijdens de Open Monumentendag in het 2e weekend van september deel aan de Fivelstadtocht: het historisch cultureel wandelevenement van de provincie Groningen. De nieuwe Hi-tec Altitude hoge wandelschoenen moeten nog ingelopen worden en gaan vnadaag mee naar het noordoosten van Groningen. De weersverwachting gaf vrijdagavond aan dat het tot een uur of 10 zou regenen en daarna opklaren. Ik stel mezelf op een bui, parkeer op m’n inmiddels vertrouwde plek aan de Hamkade en wandel de Wijkstraat in naar het oude Raadhuis. Mijn startbewijs wordt gescand en ik krijg een informatieboekje en stempelkaart. De organisator die vóór 8u nog even het woord neemt meldt dat deze editie zowel het slechtste weer als de meeste deelnemers van het kwartet tochten trekt.

Stijlkamer in museum Stad AppingedamEn weg kunnen we om 7.54u. We steken de Wijkstraat over en duiken door het museum Stad Appingedam. Ik maak van een stijlkamer een foto en stap aan de Dijkstraat-zijde naar buiten. George Huitema komt me tegemoet lopen en groet hartelijk. Hij moet nog starten aan de wandeling. Donderdagavond maakte ik kennis met hem op het Tocht om de Noord kantoor in Loppersum om met een groep enthousiaste wandelaars Peter Velthuis c.s. te helpen het tweedaagse wandelfestival op 23 en 24 september te verslaan via social media.

Bema in synagoge AppingedamWe nemen de brug over het Damsterdiep en zigzaggen tussen het Gedempt Kattendiep en de Solwerderstraat. De eerste stempelpost is ditmaal in de synagoge. Met een blokje kaas van Truus en Marjan’s Damsterkaashuis in Appingedam kan ik weer verder. Het Monnikenpad klinkt nog verheven, de straatnaam Heidensgang geeft te denken. Van 1330-1705 stond hier een Augustijner Klooster. Aan de Heidensgang is sinds 1763 een Joodse begraafplaats. Via de Netweg komen we bij de N360, waar verkeersregelaars ons helpen oversteken. De colonne lopers is al helemaal uit elkaar getrokken. Jaap en wandelmaat vóór me, een man uit Winsum (Gr.) loopt met me op, achter ons nog één man en daarna niemand meer in zicht.

Kerk JukwerdEerst doen we Jukwerd aan. In plaats van de witte zaalkerk te bezoeken slingeren we om de dorpskern heen. Hema wenst deelnemers Fivelstadtocht 2017 een fijne en sporrtieve dagVerderop aan de Kloosterweg trakteert de HEMA ons op een tompouce op het erf van een boerderij, waar ook karnemelk en melk voor ons klaarstaat. De meisjes die helpen serveren zijn verbaasd: we zijn de eersten die langskkomen!

Interieur Mariakerk Oosterwijtwerd 1In Nijenklooster stond rond 1210 het vrouwenklooster Rozenkamp. Nu verwijzen straatnamen en een hoeve Nieuwenklooster naar het verleden. In Oosterwijtwerd staat de Mariakerk wel open. Terwijl de andere mannen doorstappen, bezoek ik de 13e eeuwse romaanse kerk. Van de gastvrouw krijg ik koffie en thee aangeboden, maar dat sla ik nu af. De schilderijen staan nog niet op de ezels. Of dat bezwaarlijk is. Nee, geeft niks. Bij het verlaten van het dorp herken ik de route van de vorige editie. Toen kwamen we vanuit Eenum over de Schoolweg en hadden we bij Eetcafé De Boerderij een rustpunt binnen.

Wandelbankje met ombouw in polder tussen Oosterwijtwerd en KrewerdNu sla ik af naar het noorden, eerst door Leermens. Boven op de wierde staat de Donatuskerk uit 1050, mogelijk zelfs eerder. De routebeschrijving suggereert een gang door de kerk, maar die is nog gesloten. Terwijl ik een stempel haal, komen de twee vooraan lopende wandelaars weer terug. Samen lopen we de wierde af. Op een wandelbankje annex schuilhut, het lutje hoeske, aan het Lambertuspad rust ik na 12km lopen. Via het buurtschap Lutjerijp kom ik in Godlinze. De wierde van dit dorp werd op een oeverwal van de Fivelboezem aangelegd en bestaat alweer ruim 1.000 jaar. De rood-witte markeringen hier zijn van het LAW 5 Wad- en Wierdenpad.

Fivelstadtocht 2017 maakt ommetje in LosdorpNaar Losdorp heeft de routebouwer het lokale ommetje langs de Losdorpstermaar opgenomen in de route. Perfect voor de hoge wandelschoenen: akker links en gras met sloot rechts. In Losdorp zelf ga ik de Johanneskerk binnen. De beheerders heten me welkom. De Stichting Oude Groninger Kerken heeft het voormalige godshuis onder haar hoede genomen. Zodoende is de kerk weer regelmatig open ter bezichtiging. Het interieur is nog uit 1775 op het orgel na, dat in 1830 werd gebouwd. Een viaduct leidt verderop onder de N33 door. Ik loop Spijk binnen. Na de Kerstvloed in 1717 dat het dorp bijna van de kaart veegde, werd een nieuwe zeewering aangelegd. Vandaag wordt de witgeplijsterde Andreaskerk in het centrum gebruikt voor een uitvaart. Geen ommetje dus. In een café haal ik weer een stempel op. Social sofa Spijk HavenBij de Haven zie ik een social sofa staan. Op een hoekje neem ik een 2e rust om zo min mogelijk extra nat te worden op m’n zitvlak.

Via de zuidkant van het dorp gaat het, terwijl het blijft regenen, naar Bierum. De 13e eeuwse Sebastiaankerk staat behoorlijk scheef – aan de voorzijde doet een kolossale boogvormige steunbeer z’n werk – en is gesloten voor bezoek. De rechte stukken naar het oosten zijn met de overdosis regen geen pretje. Bij het gehucht Nansum komen de 25km wandelaars erbij. Iets verderop in Lutjeburen tegen de zeedijk aan is de bepijling vanaf de N997 naar de zeedijk toe gebrekkig. We zien veel wandelaars aan de overzijde de Nansumerweg aflopen, een pijl suggereert een rustpost en daarna teruglopen. Dat blijkt niet te moeten. Achter het erf van een boerderij moeten we over schrikdraad en tussen bereklauw door. Voorbij een bruggetje duiken er weer KWbN pijlen en linten op. Fivelstadtocht 2017 bepijling langs WaddenzeeWe zitten goed! Links staan twee bunkers van de Batterie Nansum. De Duitsers bouwden deze betonnen kolossen tijdens de Tweede Wereldoorlog als onderdeel van de luchtverdediging van Emden. Ik ga eerst de zeedijk op en daarna aan de Waddenzeekant naar beneden voor een stuk langs het water.

Ter hoogte van het natuurgebied Voolhok steken we achter de flats van Delfzijl langs. De logger geeft al 30km aan, maar sinds Spijk zijn de rustpunten op. Het blijft regenen en ik heb geen zin staand of op een wandelbankje in de plensbuien een broodje te happen. Dan maar doorlopen, regelmatig 25km wandelaars inhalend en al tijden Jaap en zijn nu 2 wandelmaten gezien. Zouden ze bij Lutjeburen verkeerd zijn gegaan, of na Spijk ergens hebben zitten rusten?

Fivelstadtocht 2017 banjert door het gras buiten AppingedamTer hoogte van het wierdedorp Biessum hoor ik het drietal achter me aan komen lopen. Ze zijn verbaasd me vóór hen te zien. Ik ben evenzeer verrast hen achter me aan te hebben. Op de vraag welke spannende route zij genomen hebben, komt niet echt een duidelijk antwoord. We hebben allemaal de Waddenzee gezien. Anyway, een viaduct onder de spoorlijn Groningen – Delfzijl komt in beeld, de N360 over en achter een park aan de Uitwierdermaar langs. Verkeersregelaars helpen bij de oprit van de N33, natuurlijk niet de autoweg op, maar rechtdoor richting Solwerd. In het informatieboekje wordt Solwerd en de bijbehorende kerk uitgebreid besproken, maar de route zelf gaat er niet doorheen. Fivelstadtocht 2017 bij Henk Slagter auto's in Appingedam voor stempelVia de Solwerderbrug over het Damsterdiep komen we in een kleine file in de oldtimer showroom van Henk Slagter Auto’s. De eigenaar stempelt niet, maar plakt stickers op de stempelkaarten.

De Farsumerweg af, het Nieuwe Diep over en nog een klein eindje langs het voormalige jaagpad, nu bebouwde kade om bij de kerk rechtsaf naar het marktplein voor het raadhuis te gaan naar de finish. Na 5u52m zit de 38km erop. Jaap c.s. staan bij de wandelboekjes hun GPS log online te delen. Zij hebben 37,6km gehad, maar sneden bochten en kruisingen af waar mogelijk 😉 Stempelkaart medaille en startbewijs Fivelstadtocht 2017Een medaille en een krentenbol (hé, vorig jaar werd die bij de start uitgedeeld, waarschijnlijk is de organisatie het vanochtend vergeten bij de 40km lopers) in de hand mee richting auto. De drijfnatte jas mag aan de hanger, de verwarming gaat op 20 graden. Een afwisseling van zon en regen begeleiden me de 100km naar Balkbrug.

De opklaringen uit het westen moeten nog steeds komen. Regelmatig klinkt het geroffel van weer een bui op het dak terwijl ik dit verslag schrijf. De wandelschoenen hebben hun waterdichtheid bewezen. De voeten zijn gelukkig vrij van blaren. Volgend weekend de Kennedymars Haaksbergen!

Voor de liefhebbers is er 27 januari 2018 een wintereditie van de Fivelstadtocht met routes van 5, 15 en 25km. Mij te kort in verhouding tot de reistijd.

Een telefonische nabeschouwing en analyse van de plekken waar pijlen gemist zijn op maandag 11 september was voor beiden verhelderend. De organisator / routebouwer heeft uitgelegd dat het paadje bij de boerderij bij Lutjeburen een openbare weg is. De boer had tijdig het lint om paarden tussen zijn land en boerderij te laten lopen, moeten weghalen. In Uitwierde had de ronde rechtsom de kerk in plaats van linksom gemoeten om de voorlaatste stempel- en rustpost te zien. Het had me een plaatje van een zeilboot kunnen opleveren. De routebeschrijving – niet de pijlen – hadden me nog langs de kerk van Solwerd kunnen leiden 😉

Zie ook: