Social sofa’s: bijzondere wandelbanken

Social sofa Rosarium Zoetermeer in FloriadeparkAls je niet beter weet dan zou je kunnen denken dat een enkele stenen bank met een mozaïek afbeelding in een park of straat gewoon aardig is. Is het openbare kunst? Of had de gemeente geld over en is afgezien van een normale houten of stalen wandelbank op betonnen poten? Nee, dit zijn social sofa’s en je vindt ze op diverse plekken in ons land.

Social sofa Sterrebos WinschotenDe Social Sofa is een betonnen buitenbank met steeds een andere afbeelding in uv-bestendig glasmozaïek. De bank is makkelijk schoon te maken en moeilijk kapot te krijgen. En een 1.650 kilo wegende betonnen bank sleep je ook niet even weg.

Het idee voor de social sofa ontstond nadat er in 2005 in de Tilburgse politiek werd gesproken over de sociale verkilling waaraan de stad (en andere steden) ten prooi lijken te zijn gevallen.

Karin Bruers heeft toen een eigen straatbank (Social sofa) ontworpen. Veel ontwerpen zijn gemaakt door Johan Verstrate die me onlangs benaderde vanwege mijn foto’s van social sofa’s. Hij probeert het concept in Zeeland van de grond te krijgen. De meeste banken staan in Zuid-Holland en Noord-Brabant. 

Anno 2017 staan er al meer dan 1.300 in heel Nederland en ver daarbuiten. Ook zuidenden andere straatbanken vonden sinds 2005 hun weg naar de publieke ruimte. De Jong beton uit Alphen levert de kale betonnen versie, mozaïeken doen ze helders.

Social sofa Tilburg en Deventer

Social sofa Oude Singel OudewaterDe mensen achter Social Sofa Tilburg maken mozaïekproducten en geven mensen met een achterstand op de arbeidsmarkt een nieuwe kans. “Social Sofa brengt mensen samen! Wie zijn buren kent voelt zich veiliger, minder eenzaam en gelukkiger. Zo eenvoudig is het. De leefbaarheid van een buurt wordt voor een belangrijk deel bepaalt door de inrichting en onderhoud van de wijk en de sociale verbondenheid tussen de bewoners. Ze vinden dat er in elke straat in Nederland een bank hoort te staan. Om onze strijd tegen de sociale verkilling meer elan te geven, hebben we de Social Sofa ontworpen, een betonnen huiskamermodel buitenbank. Mozaïek de sofa samen en je maakt vrienden voor het leven.”

De ateliers van Socialsofa.nl staan in Tilburg en Deventer (bij de sociale werkplaats Sallcon).

Social sofa Oldambt

Bank in OostwoldSinds 2009 worden er ook in het roningse Winschoten social sofa’s gemaakt. In alle kernen van de gemeente Oldambt vind je een kleurrijke bank. In Groningen hebben ze er veelal Verhalen-banken van gemaakt. Onderling zijn ze verbonden met een auto– of fietsroute.

Sinds 2011 zijn in totaal 27 Verhalenbankenbanken in Oldambt en de andere Oost Groninger gemeenten geplaatst.

1.300+ social sofa’s in Nederland

Social Sofa Amstelpark AmsterdamHet idee is verder verspreid. Zo plaatst Fonds 1818 in Den Haag banken, Biddinghuizen kreeg er vijf. Weener XL in ‘s-Hertogenbosch doet het daar. In Millingen klussen inwoners aan een bank, in 2010-12 zijn in Zoetermeerse wijken banken geplaatst, in april 2017 was er nieuws uit Zeist. Elke social sofa heeft een andere afbeelding, vaak lokaal gekleurd, passend bij de omgeving of een opvallende gebeurtenis. Op wikipedia vind je een (onvolledige) lijst met plaatsen en foto’s. Aanvullingen zijn welkom.

Zelf ben ik nog lang niet bij de 1.000+ social sofa’s langs geweest, maar als ik er weer een zie een wandeling, komt deze in mijn social sofa fotoalbum op Flickr.