Lodewijk van Nassau wandeltocht rond Winschoten

Standbeeld Lodewijk van Nassau in Heiligerlee

Standbeeld Lodewijk van Nassau in Heiligerlee

Vandaag is het weer de beurt aan een FLAL wandeling, ditmaal met een behoorlijke dosis vaderlandse geschiedenis. De naam Lodewijk van Nassau Wandeltocht is genoemd naar Graaf Lodewijk van Nassau (1538 – 1574) , een broer van Willem van Oranje. In 1568 – het begin van de Tachtigjarige Oorlog – werd in een onbegaanbaar stuk land bij wat nu Heiligerlee heet een slag tussen de Staatse legers onder aanvoering van de Graven Lodewijk- en Adolf van Nassau met het Spaanse leger onder aanvoering van Jan van Linge, Graaf van Arenberg uitgevochten. De Staatse troepen wonnen de strijd, door goed gebruik te maken van de opstuwingen en moerassen en verveningen in de nabije omgeving. De eerste zege in de Tachtigjarige Oorlog om onafhankelijk van Spanje te worden! Wel sneuvelden de graven Adolf van Nassau en Arenberg. In het 4e couplet van het Wilhelmus staat dan ook ter herinnering de regel: “Graaf Adolf is gebleven in Friesland in de slag”.

Winschoten – Oude Pekela (15km)

Harbour Jazz Club Winschoten

Harbour Jazz Club Winschoten

Wandelaars voor start Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL

Wandelaars voor start Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL

De start van de Wandeltocht vindt plaats in de voormalige tramwerkplaats aan de haven van de Trammaatschappij Oost-Groningen (opgeheven omstreeks 1948). Ol Graitje, zoals de stoomtram in de volksmond heette, stond centraal in de Tocht om de Noord 2013. Dag 1 had in dezelfde tramwerkplaats het eindpunt. Sinds november 2016 is de tramwerkplaats overgegaan in Harbour JazzClub Winschoten. Even voor negen uur pik ik de routebeschrijving op en vertrek. Het eerste stuk gaat door Winschoten dat zelf in 1594 een vesting werd. In 1825 kreeg het symbolisch stadsrechten. In de jaren ervoor in de Franse tijd waren de wallen geslecht. Sinds kort is een deel van de vestinggracht weer uitgegraven.

Raadhuis aan Langestraat Winschoten 1

Raadhuis aan Langestraat Winschoten

Social sofa Sterrebos Winschoten

Social sofa Sterrebos Winschoten

Brug Bronsveendraai Oude Pekela

Brug Bronsveendraai Oude Pekela

Een afwisselende etappe dwars door parken en langs watergangen, door de historische binnenstad, het Joods monument, maar ook even overdekt het winkelcentrum ‘t Rond door. Dan langs het deels gedempte Venne en de Engelstilstraat naar het Sterrebos. Daar zie ik de eerste social sofa van de dag. De gemeente Oldambt heeft in alle kernen dergelijke met mozaiëk ingelegde stenen wandelbankjen staan. Aan de overzijde van het Sterrebos en de spoorlijn ligt het Wubsbos. Een handvol 25km lopers die me blijkbaar nog vóór zijn, slaan verderop rechtsaf. De 40km wandelaars gaan Winschoten uit, het natuurgebied Tusschenwegen in. Grote grazers houden zich op afstand. De asfaltbetonnen paden lopen lekker en gaan over in het jaagpad langs de Pekelder Aa naar Oude Pekela. Veel van het dorp voorbij de lege jachthaven en wat bruggen zie ik nu nog niet. Het stuk buitenom via het Bronsveen betekent uitkijken op kale vlaktes, schouwpaden langs een waterlossing tot de Pekelerhoofddiep wordt aangedaan.

Plaatselijke bewoners zijn benieuwd welke wandelvereniging nu achter al die lopers zit. Ik leg het natuurlijk graag uit. De voetbalvereniging De Noordster heeft als rustpunt een kleine zaal aangeboden. De voetballers zelf hebben de echte kantine in gebruik. Veel makke schapen kunnen in een hok. Zo werkt dat hier ook. Warme thee en een eigen bol en halve liter vruchtensap moeten weer genoeg zijn voor de volgende ronde. De vrijwilligers van de voetbalvereniging voor de deur willen weten hoe de tocht verder gaat, en of we doorlopen naar de stad Groningen. Zou leuk zijn, maar vandaag niet.


Oude Pekela – Westerlee (10,5km)

Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL door Winkelcentrum De Helling Oude Pekela

door Winkelcentrum De Helling Oude Pekela

Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL passeert stepping stones Oude Pekela

Stepping stones Oude Pekela

Veel wandelaars hebben zelfs na 15km wandelen geen behoefte gehad aan een rust en zijn doorgelopen. In eerste instantie loop ik met één andere wandelaar voor me langs het Pekelder hoofddiep, ook hier dwars door een overdekt winkelcentrum (De Helling), langs de rooms-katholieke Sint Willibrorduskerk en verderop door het park. Stepping stones nemen of weer een social sofa fotograferen? De keuze is snel gemaakt: beide leg ik met de camera vast).

Hotel Brasserie landgoed Westerlee

Hotel Brasserie landgoed Westerlee

De N367 worden we over geholpen door een FLAL vrijwilliger. Aan de overzijde ligt het Emergobos. Het is een smalle groenstrook, waar de nog bevroren ondergrond en resten van sneeuw en ijs dwingen op te letten.  Aan de overkant van de Ceresweg ligt nog een stuk Emergobos, hier loopt het pad langs een waterpartij. Bij Hotel-brasserie landgoed Westerlee volgt de route een deel van het Belevingspad te Westerlee en Heiligerlee die naar aanleiding van de Slag bij Heiligerlee door enige plaatselijke organisaties is opgezet en onderdeel is van het Museum Heiligerlee.

Net vóór de rust komt de 25km route bij de 40. Het resterende deel betekent dus wat regelmatiger andere mensen zien en inhalen. In dorpshuis De Tille is het echter zo goed als leeg. Met nog twee andere 40km lopers ben ik de enige. Er zijn beduidend meer vrijwilligers met soep, koffie en thee in de weer. Slaat iedereen het rusten vandaag over?

Westerlee – Scheemda – Midwolda (6km)

Huis aan Halteweg Westerlee

Huis aan Halteweg Westerlee

Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL dwingt tot bukken

FLAL dwingt tot bukken in Heiligerlee

Daarna volgt de rest het belevingspad, waar naast de Slag ook een leerpad over de turfwinning uit veen is aangelegd. Over de Hoofdweg en Halteweg gaat het van Westerlee het spoor over richting Heiligerlee. Bij het het standbeeld van Lodewijk van Nassau (de foto staat helemaal aan het begin van het verslag) is ook weer een social sofa neergezet. In het natuuurgebied De Hoogte is het verloop van de Slag op informatiepanelen en installaties te volgen. Het blijft lastig een slag die geen zichtbare sporen in het landschap heeft achtergelaten te visualiseren.

Het natuurgebied gaat over in een bedrijventerrein langs de Provincialeweg in Scheemda. Bij Molema houdt een man me aan. Hij heeft belangstelling om zelf meer te gaan wandelen en vraagt of de organiserende vereniging uit de buurt komt. Nee, het zijn de Friese Lange Afstand Lopers. Of ik Groningen wel mooi vindt? Jazeker, daarom ben ik er regelmatig te vinden. Weer iemand blij gemaakt 😉

Het Winschoterdiep over, parallel aan de Oude Rijksweg over de Scheemdersterweg. Op de achtergrond de voormalige strokartonfabriek De Toekomst, waar de al genoemde Tocht om de Noord een startlocatie binnen had. Na een faillissement van de toenmalige eigenaar in 2014 is in november 2016 het (deels vervallen) complex geveild aan een ondernemer uit Veendam. Wat de toekomst brengt? Wie het weet, mag het zeggen. De tunnel onder de A7 onderdoor om bij het volgende rustpunt te komen. Die is in manege / paardenpension Avinia Staete. Eigen consumpties mogen er niet genuttigd worden, de behuizing is ook hier krap. Ik loop meteen verder.

Midwolda – Winschoten (8,5km)

Lodewijk van Nassau wandeltocht FLAL langs huizen met uitzicht over Winschoterdiep

Huizen met uitzicht over Winschoterdiep

Het laatste stuk van de tocht is door een stukje van het Midwolderbos c.q. landgoed Ennemaborgh, waar ik bij het eerste wandelbankje dat ik zie wat drink en een bol voor onderweg uit de rugzak vis. Bankjes zijn kleddernat vandaag en nodigen niet uit buiten te gaan zitten. Het groepje 40km lopers dat elkaar inhaalt op de diverse etappes is nu wel bekend. Degenen die rusten halen de anderen uiteindelijk toch weer in. Veel 25km lopers zie ik niet. Na de oversteek van de A7 en het Winschoterdiep volgt een stuk langs het kanaal met aan de overkant de Blauwestad. Dan door het stadspark van Winschoten met kinderboerderij, hertenkamp en rosarium waar diverse rozen en rododendrons staan.

Monument voor vliegenier Winschoten

Monument voor vliegenier Winschoten

De laatste kilometer gaat langs het Dollard College, de Jysk en eindigt even voor 15u bij de Jazz Club. Vanochtend heb ik Folkert Heida niet gezien, nu zit hij achter de tafel om de afmeldingen te registreren.


Als ik even later naar de auto verderop aan de Havenkade loop, vallen me de schitterende reflecties in het water op. Ik fotografeer zowel de brug aan de Industrieweg als de andere kant van het water.

Tramweg / Industrieweg #winschoten #groningen #oldambt #wandelen #walking #flal #reflection #water #brug #bridge

A photo posted by Henk-Jan van der Klis (@hjvanderklis) on

https://twitter.com/FLAL1973/status/823113383243292673

Zie ook: