Wandelen buiten de binnenstad van Amsterdam tussen IJburg en Oostzaan

Hoesfoto wandelgids en filmmuseum Eye IJpromomenade AmsterdamHet vijfde en laatste deel van het Wandelen buiten de binnenstad van Amsterdam begint vandaag op IJburg en brengt me naar verschillende eilanden, laat me veel water en groen zien aan de oost- en noordzijde van de hoofdstad. ‘s Morgens met een nieuwe dagkaart (NS Spoordeelwinkel biedt 2 kaarten voor €25 aan, dus dat valt weer mee) per trein van Ommen naar Amsterdam Centraal station om tram 26 naar de IJburglaan te nemen, waar vorige week zaterdag deel 4 bij de Espressofabriek eindigde. Om 9.18u start ik de GPS logger en houd m’n fotocamera en wandelgids bij de hand.

Etappe 14 – van haveneiland naar stationseiland
Zicht op woonblokken Steigereiland Amsterdam IJburg

Steigereiland

Het gaat buitenom langs het Buiten-IJ, waar ik vorige week vanaf de Krijn Taconiskade foto’s heb gemaakt. De Bert Haanstrakade is voor mij en een paar hardlopers. Rechts het Vuurtoreneiland en het glinsterende water in de ochtendzon. Er wordt op het Haveneiland nog steeds gebouwd. Apart om voor te stellen dat het vrije uitzicht de komende jaren wordt weggenomen als ook de op kaarten al ingetekende Midden-eiland en Buiten-eiland worden opgespoten en volgebouwd.

Met de brug naar het Steigereiland, waar de huizen een kleurrijker en creatiever zijn vormggegeven dan de vele blokkendozen op het Haveneiland. Op de brug naar de Diemerzeedijk word ik gevolgd door een jeugdteam dat uit volle borst zingt op weg naar het Sportpark IJburg. De nachtelijke route in mei 2015 van de Kennedymars Hilversum herken ik weer als ik over de Nesciobrug, de langste voetgangers- en fietsbrug van Nederland. Wat er aan kolossen in het Science Park gebouwd wordt, bekoort me minder. Dan het Flevopark. Hier lijkt heel hardlopend Amsterdam te zijn samengekomen. Er wordt wat afgetraind, afstanden en tijden gemeten en strekoefeningen gedaan! De Indische buurt geeft weer een heel andere aanblik met het Badhuis Javaplein, de verse vis, brood en gezelligheid op de Dappermarkt.

Gevel aan Sarphatistraat Amsterdam

Sarphatistraat

Het Oosterpark kenmerkt zich door de vele kunstobjecten, onder meer De Schreeuw, dichtbij de plek waar Theo van Gogh werd vermoord. Ik wandel om het Koninklijk Instituut voor de Tropen heen en ga door de Muiderpooort (niet het station, zoals op het Westerbordpad, maar het gelijknamige poortgebouw). Aan de Sarphatistraat valt me een enorm wapen aan de gevel op. Linksaf langs het Entrepotdok met aan de linkerhand de giraffes van Artis.  In omgekeerde richting ging de Dam tot Dam wandeltocht hier langs. Aan het Kadijksplein rust ik een eerste maal na 10km wandelen.

Aan de overzijde staat het imposante Scheepvaartmuseum. De route trekt tussen de entree van Nemo Science Center heen, over de met banners rond het Nederlandse EU voorzitterschap versierde Van der Veldebrug naar het conservatorium en Openbare Bibliotheek (OBA) naar de voorzijde van het Centraal Station.

Etappe 1: van stad naar Schellingwoude
Dak van busstation Amsterdam Centraal

busstation Amsterdam Centraal

Nee, ik neem hier nog niet de trein. Dat ik eind december 2015 mijn deel 1 van het wandelen buiten de binnenstad van Amsterdam bij de Houthavens ben gestart, betekent, dat ik nu met etappe 1 weer verder mag. Ik neem de middentunnel naar de IJzijde van het station, De drukte ben ik weer snel kwijt aan de Ruyterkade en aan de Dijksgracht, waar kunstenaars en lokale bewoners hun bomenrij (en wat andere vrijheden) willen behouden. Ik ga onder Pakhuis De Zwijger (voor TEDx Amsterdam 2012 zat ik hier binnen) door, en pak de brug naar het Java-eiland.

Kratontuin Java-eiland Amsterdam

Kratontuin Java-eiland

De charme van de woningbouw hier is, dat binnentuinen doorkruist worden door een fietspad en afgescheiden zijn met een gracht. Aan de buitenzijde zicht op het IJ. Ik tik het KNSM eiland even aan, steek over naar de Ertskade op het Sporenburg-eiland, rond de Sfinx . Modernne architectuur, een schuin afgestoken park naar de 10 meter hoge Pythonbrug die me naar het Borneo-eiland brengt. Onder het water loopt de Piet-Heintunnel voor de auto’s en tramlijn naar IJburg. Aan de lege Veemarkt rust ik een 2e maal.

Huizen aan Schellingwouderdijk Amsterdam 2

Schellingwouderdijk

Aan het Zeeburgerpad loopt een stel hardop te dromen van het willen wonen in een rustig dorp, zij het niet in de middle of nowhere. Tja, daar loop je dan met plezier wonend in Balkbrug juist op stap ‘in de grote stad’….

Het gaat verder naar een ander deel van het Flevopark. Aan de pijlers van de Amsterdamsebrug over het Amsterdam-Rijnkanaal spuit de plaatselijke jeugd onder toezicht nieuwe graffiti. De deels onverharde Zuider IJdijk geeft weer een heel ander zicht op Amsterdam. Verderop zigzag ik over de Oranjesluizen naar Schellingwoude. Ik ga even rechtsaf de oude dorpskern in naar de kerk en kijk of er een ommetje te maken is om toch weer terug te komen op de Schellingwouderdijk. Niet, dus ik vervolg de gewone route. De slinger die etappe 2 vormt langs het Markermeer en binnendoor terug naar Amsterdam-Noord ken ik al. In september 2014 liep ik deze met Klazien als onderdeel van de al genoemde Dam tot Dam wandeltocht. Vandaar dat ik hier niet rechtsaf ga over de Schellingdammerdijk, maar linksaf over de Schellingwouderdijk, Nieuwendammerdijk. Dit deel is in het Zuiderzeepad, het Trekvogelpad en de 2e helft van de Dam tot Dam wandeltocht,opgenomen. Dan in september met de lokale bevolking in feeststemming voor hun knusse huisjes. Nu is het vooral uitwijken voor sneller verkeer, de dijkhuisjes blijven een bezienswaardigheid.

Etappe 3: Stedelijk noord tot NDSM-werf
Onderdoorgang Tweede Vogelstraat Vogelbuurt Amsterdam

Tweede Vogelstraat

De kern van Nieuwendam met de sluis en kerk verlaat ik om het Vliegenbos te doorkruisen. Dan volgt een aantal typische tuindorpen, te beginnen met twee in Vogeldorp. Bij de onder architectuur van de Amsterdamse School gebouwde Bethlehemkerk aan het Zwanenplein rust ik voor een 3e maal.

De Noordwal leidt me naar de IJ-oever met uitzicht op het stadseiland IJdock en het Centraal Station. Bij de Sixhaven passeer ik de entree van het Noordhollands Kanaal. Ik wandel langs het Tolhuis, de Buiksloterweg, waar het altijd druk is rond de veerpont naar het Centraal Station. Om de hoek de IJpromenade met het Filmmuseum EYE en de van Shell tot A’dam Toren omgebouwde blikvanger.

De Bundlaan tussen het Shell research center, het Iepenarboretum en de appartementen aan het Oeverpark brengt me van stadsvernieuwing met het kleurrijke Hyperion Lyceum snel in de Van der Pekbuurt en een heel compact tuindorp Disteldorp. Dan wordt het groen. Het Noorderpark (er is vandaag wel wat creativiteit nodig, aangezien een deel van de aangegeven route wegens werkzaamheden niet te betreden is, dus met kaart zelf een omweg zoeken) en de groene zone Buiksloterbeek langs Zijkanaal I brengen me – weer op bekend Dam tot Dam terrein – op de Landsmeerderdijk. Het hoogteverschil met de veel lager gelegen polder Wilmkebreek valt op. Zodra het kan, tip ik de route overigens vanaf de Kadoelenbrug aan de linkeroever van het water te leggen. Dat is rustiger en geeft beter zicht op weer een nieuwbouwwijk op een voormalig bedrijfsterrein.

Nu is de Oostzanerdijk een variant op het thema kleurige dijkhuisjes met scheve gevels. Ik daal af naar de PKN Bethelkerk en rust er na 40km wandelen weer eens aan de rand van het nu leegstaande Pierenbad Tuindorp. Welkom in de socialistische hoogtijdagen opgetrokken Tuindorp Oostzaan. Het Zonnehuis en de Prinses Julianaschool zijn hier fotogeniek naast de straatjes.

Aan al het goede komt een eind. De bijna 100 jaar oude bebouwing maakt plaats voor herontwikkeling van de voormalige NDSM-werf met winkels, kantoren en uitgaansgelegenheden. Rond de aanlegsteiger van de veerboot zie ik oude bekende boten. De tijdens mijn studiejaren in Groningen afgemeerde radio Veronica zendschip ligt nu hier, evenals het Botel en een afgedankte Russische onderzeeër Foxtrot. Na bijna 7u wandelen zit er 41,5km wandelen op.

Ik neem veer 906 terug naar Centraal Station en geniet, ondanks de kou – de zon is aan het ondergaan – van het uitzicht vanaf het IJ.


Wat een bizarre, bijzondere en fotogenieke rondgang om en in de hoofdstad was dit. Als je de andere delen gemist hebt, heb ik ze hier voor je op een rijtje:

  1. Houthavens naar Osdorp (29 december 2015)
  2. Osdorp naar Zuid (3 januari 2016)
  3. Zuid naar Amstel (10 januari 2016)
  4. Amstel naar IJburg (16 januari 2016)