Westerborkpad – wandelen in het spoor van de Jodenvervolging van Bussum naar Amersfoort

Voor vandaag stonden de etappes 5 t/m 8 van het Westerborkpad op de agenda. Met ticket 2 van de Spoordeelwinkelactie op zak (die was vandaag wel geldig, in tegenstelling tot bijvoorbeeld een Kruidvat-actie) vanochtend vanuit Ommen via Zwolle, Amersfoort en Hilversum naar station NaardenBussum voor een zonovergoten 42km stuk van het Westerborkpad door Gooi– en Eemlanden.

Etappe 5 station Naarden-Bussum – station Hilversum

In Bussum werd in 1931 de kerk van de Hersteld Apostolische Gemeente tot synagoge gebouwd om onderdak te bieden aan de jonge, groeiende Joodse gemeenschap. Daarvóór kwam men samen in privéwoningen, zoals aan de Kromme Englaan. Verderop, op de grens van Bussum en Naarden ligt de Oude Begraafplaats van Naarden met – hoewel achter hekwerk – een Joods monument en begraafplaats.

De route draait terug Bussum in. Aan de Kerkstraat 24 woonde de familie Polak. Dochter Fia overleefde de Sjoa en was vanaf 1960 jarenlang conservator van het Joods Historisch Museum in Amsterdam. Opvallend zijn de beide tot appartementencomplexen verbouwde kerken in de binnenstad. Vanuit het centrum gaat de weg op de kaart gezien in een rechte lijn, over de Bussumerheide richting Hilversum.

Als dienstplichtig militair heb ik 3 maanden opleiding gevolgd in de Kolonel Palmkazerne in Bussum – Crailo. Al jaren is het complex een asielzoekerscentrum. In de bos- en heidevelden in de omgeving staan heel wat voetstappen van de marsoefeningen, zaad voor de tegenwoordige wandelhobby en zeker ook het -tempo, zal ik maar zeggen 😉

In Hilversum doet de route nog de voormalige Winkel van Sinkel van de Amsterdamse familie Philips aan de Professor Donderstraat aan. Deze familie overleefde de Tweede Wereldoorlog niet. Van de winkel net voorbij het station Hilversum aan de westzijde is ook niet echt meer wat te zien.

Etappe 6 station Hilversum – station Hilversum Sportpark (13,5km)

De binnenstad is heerlijk rustig deze Tweede Pinksterdag.

Aan de Oude Torenstraat is een Mauthausen steen als monument opgericht. De Joodse verzetsstrijder Bill Minco nam de steen mee uit de steengroeven van het Oostenrijkse concentratiekamp Mauthausen. Langs de Vaartweg, de Loosdrechtseweg en de Bodemanstraat kom je bij een Joodse begraafplaats. Ook deze begraafplaats is vandaag gesloten. Hilversum uitgeslingerd richting Nieuw-Loosdrecht, waar het Monument Jeugd-alijah aan de Nieuw Loosdrechtsedijk te vinden is. De route draait weer linksom, ditmaal door een woonwijk en Loosdrechtse- of Emmikerbosch. De Hoorneboegsche Heide wordt kort aangedaan, een wat aparte rondgang langs de afrastering volgt om dan toch recht over een heideveld en het bosrijke Hoogt van ‘t Kruis bij de Diependaalse Laan in Hilversum uit te komen. Achterlangs via de Diependaalse Drift kom je bij station Hilversum Sportpark.

Etappe 7 station Hilversum Sportpark – station Baarn (7,9km)

Op dit stuk geen jodenvervolging, maar wel het spoor als referentie. Tot de A27 ten noorden van de lijn tussen Hilversum en Baarn, bij de Wachterswoning 33 bij Vuursche over naar de zuidkant. De eigenaren zeggen helemaal gewend te zijn aan het geluid van passerende treinen, maar hebben hun in 1874 gebouwde woning toch te koop staan. De bospaden zijn erg goed begaanbaar en met dit weer is dit stuk prima te doen.

Etappe 8 station Baarn – station Amersfoort (10,1km)

Bij Station Baarn tref ik een ouder echtpaar dat óók nagenoeg hetzelfde traject van het Westerborkpad vandaag wandelt. Ik rust wat korter dan zij. Ze vinden me een “jonge vent”. Vanuit Baarn gaat dit traject goeddeels door het open weidelandschap richting Amersfoort over de A.P. Hilhorstweg. Veel fietsers die vrijwel allemaal bij de Verlengde Hooiweg afslaan richting Eem en de oversteek naar Amersfoort Noord en Noordwest. Als intermezzo tussen het open veld en het bedrijventerrein voor het Soesterkwartier een grasdijk dat Klompenpad Het Derde Erf wordt genoemd. Het Soesterkwartier is al op en top in oranjestemming voor het EK Voetbal. Aan de Soesterstraatweg ligt een Joodse begraafplaats met monument voor 55 onbekende Joodse slachtoffers. Ik houd het vandaag bij een foto van de entree, want ook voor deze begraafplaats moet eerst een sleutel gehaald worden.

Op Station Amersfoort tracteer ik mezelf op een softijs en pak de eerstvolgende intercity naar Zwolle. Binnenkort de nog 3 resterende dagtrajecten tussen Amersfoort en ‘t Harde van dit afwisselende Westerborkpad.