Dominique Haijtema – Leiderschap is een keuze

Dominique Haijtema ging voor een nieuwe reeks interviews over leiderschap op bezoek bij een groot aantal bekende en minder bekende denkers en doeners. Leiderschap is een keuze, de titel is ontleend aan een stellingname van Stephen Covey, geeft een kleurrijk boeket aan opvattingen en inzichten. Niet om je dat ene stappenplan voor succes of dé definitie van leiderschap aan de hand te doen, maar om te spiegelen de mens achter managementboeken en -opvattingen te laten zien. Niet dat dat bij iedere geïnterviewde goed lukt. Nogal wat – voornamelijk – heren weigert al te persoonlijk te worden en schuttert bij de vraag om praktische voorbeelden of kritiek op het eigen beleid. De auteur, psychologe en journaliste, al jaren actief op het terrein van managementontwikkeling en leiderschap, vuurde naast Covey sr. haar vragen af op denkers als Manfred Kets de Vries, Warren Bennis, John Kotter (Our Iceberg is Melting), Henry Mintzberg, Lynda Gratton (Hot Spots), Jim Collins (Good to Great, Built to Last) en Deepak Chopra.

Wat is het verschil tussen leiderschap en management? Kun je leiderschap leren? Is de kritiek op MBA-opleidingen terecht? Leiderschap wordt leren, visie, luistervaardigheid, het overbruggen van dilemma’s, een state of mind of zelfs god van de twintigste eeuw. Niet alleen denkers, ook doeners worden aan de tand gevoeld. Van TNT baas Peter Bakker, activiste Noreena Hertz, de verguisde èn bewonderde GE-CEO Jack Welch en voormalig minister van buitenlandse zaken Madeleine Albright. Bullshit heeft iedereen door. Is de werkvloer de universiteit, zoals IKEA verpersoonlijking Ingvar Kamprad betoogt, of moet je leiderschap verdienen, zoals de voormalig Zuidafrikaanse president Frederik Willem de Klerk stelt. Louis Gerstner, vaak aangehaald als het zwaktebod van de raad van bestuur van IBM om als externe de in het slop geraakte blauwe olifant aan het dansen te krijgen en de goedlachse, niet met een ogre vergeleken willen worden aartsbisschop Desmund Tutu, ze komen allemaal langs in dit bijzondere boek. Na lezing weet je waarom John Kotter Haijtema uitscheldt, of ze kansmaakt de volgende echtgenote van Jack Welch te worden en waarom Ingvar Kamprad haar knuffelt. Kortom, Leiderschap is een keuze, is een nuchtere, soms ontnuchterende, verzameling humorvolle, prikkelende gesprekken met een 26 persoonlijkheden die vaak niet en gelukkig soms wel bescheidenheid en zelfreflectie tonen.